Đặc điểm cấu trúc và đa dạng loài cây gỗ ở rừng tự nhiên núi đất lá rộng thường xanh nghèo tại Khu rừng phòng hộ Dầu Tiếng, tỉnh Tây Ninh
,
,
,
,
,
,
&
Article Sidebar
Main Article Content
Tóm tắt
Rừng tự nhiên lá rộng thường xanh là một bộ phận quan trọng của hệ sinh thái nhiệt đới, vừa cung cấp lâm sản vừa duy trì chức năng sinh thái và đa dạng sinh học. Nghiên cứu này nhằm phân tích cấu trúc rừng, đa dạng loài cây gỗ và tiềm năng tái sinh, làm cơ sở cho quản lý rừng. Kết quả nghiên cứu đã ghi nhận 75 loài cây gỗ thuộc 59 chi, 38 họ, trong đó họ Dầu, Đậu, Đay, Na, Sim và Bồ hòn chiếm ưu thế. Phân tích chỉ số IV% xác định bảy loài ưu thế và đồng ưu thế gồm: Dầu rái, Cò ke, Xoay, Trâm mốc, Cám, Làu táu và Trường chua. Mật độ bình quân đạt 776 cây/ha, trữ lượng 85,2 m³/ha, phân bố chủ yếu ở nhóm đường kính D1,3 < 20 cm và lớp chiều cao 5 - 15 m. Chỉ số Shannon - Wiener phản ánh mức độ đa dạng trung bình đến cao, trong khi chỉ số đồng đều Pielou cho thấy không có loài nào chiếm ưu thế tuyệt đối. Tầng cây tái sinh có mật độ cao (6.100 cây/ha), chủ yếu từ hạt, với sự tham gia mạnh của Dầu rái, Cò ke, Xoay, Bằng lăng ổi, Trâm mốc và Cám. Đáng chú ý, tại khu vực đã phát hiện 11 loài gỗ quý, hiếm và nguy cấp thuộc Sách đỏ IUCN 2025, Sách đỏ Việt Nam 2024 và Nghị định 84/2021/NĐ-CP. Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho định hướng bảo tồn, khoanh nuôi xúc tiến tái sinh và quản lý bền vững rừng phòng hộ Dầu Tiếng.
Article Details
Tài liệu tham khảo
DARD (Department of Agriculture and Rural Development of Tay Ninh). (2024). Warning of extremely dangerous forest fire risk in the dry season of 2024. Retrieved April 12, 2025, from https://vtv.vn/xa-hoi/tay-ninhcanh-bao-chay-rung-o-cap-cuc-ky-nguyhiem-2025021217203844.htm.
Do, V. T. (2019). Silvicultural characteristics of poor natural forests on the different sites in Binh Thuan province (Unpublished doctoral dissertation). Nong Lam University, Ho Chi Minh City, Vietnam.
FAO (Food and Agriculture Organization). (2020). Global forest resources assessment 2020: Main report. Rome, Italy: FAO. https://doi.org/10.4060/ca8753en.
Fernando, E. (1998). Forest formations and flora of the Philippines, handout in FBS 21. College of Forestry and Natural Resources, University of the Philippines at Los Baños, Laguna, Philippines.
Guarino, C., & Napolitano, F. (2006). Community habitats and biodiversity in the TaburnoCamposauro regional park. Woodland, rare species, endangered species and their conservation. Journal of Silviculture and Forest Ecology 3, 527-541. https://doi.org/10.3832/efor0419-0030527.
IPBES (Intergovernmental Science-Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services). (2019). Global assessment report on biodiversity and ecosystem services of the intergovernmental science-policy platform on biodiversity and ecosystem services. Bonn, Germany: IPBES Secretariat. https://doi.org/10.5281/zenodo.3831673.
IUCN (International Union for Conservation of Nature and Natural Resources). (2025). The IUCN red list of threatened species. Retrieved September 12, 2025, from https://www.iucnredlist.org/.
Lamprecht, H. (1989). Silviculture in the tropics: Tropical forest ecosystems and their tree species - Possibilities and methods for their long-term utilization. Eschborn, Germany: GTZ.
Margalef, R. (1968). Perspectives in ecological theory. Chicago, USA: University of Chicago Press.
MNRE (Ministry of Natural Resources and Environment). (2022). National biodiversity report 2022. Retrieved September 26, 2025, from https://nbca.gov.vn/wp-content/uploads/2023/10/Bao-cao-da-dang-sinh-hoc-2022-Final.pdf.
Ngo, T. P., Phan, M. X., & Nguyen, M. C. (2023). Structural characteristics and tree species diversity of evergreen broad-leaved forests in Phuoc Binh national park, Ninh Thuan province. Journal of Agriculture and Rural Development 1, 71-81.
Nguyen, T. T, Tran, Q. B., Rodríguez-Hernández, D. I., & Gliottone, I. (2021). Tree diversity and species composition of tropical dry forests in Vietnam’s central highlands region. Forestry Studies 75(1), 80-103. https://doi.org/10.2478/fsmu-2021-0013.
Nguyen, V. H., Bui, H. Q., & Nguyen, V. Q. (2021). Tree species diversity and aboveground carbon stock in evergreen broad-leaved forests in Tuy Duc district, Dak Nong province. Journal of Forestry Science and Technology 1, 92-101.
Nguyen, V. H., Le, H. V., Tran, Q. B, & Nguyen, T. L. (2020). Woody plant diversity and aboveground carbon stocks of (Shorea roxburghii G. Don) dominant forests in Tan Phu, Dong Nai province. Journal of Forestry Science and Technology 10, 66-76.
Nguyen, V. H., Nguyen, V. Q., Nguyen, V. L., Phan, T. T., & Pham, C. T. (2023). Woody plant diversity and aboveground carbon stock of Dipterocarpus chartaceus-dominant forests in Binh Chau - Phuoc Buu nature reserve, South Vietnam. Asian Journal of Forestry 7(2), 115-125. https://doi.org/10.13057/asianjfor/r070206.
Nguyen, V. L., To, T. T., Trinh, X. H., Le, T. C., Tong, P. T., & Nguyen, H. T. (2018). CO₂ sequestration potential of some forest types in national parks and biosphere reserves in Vietnam. Journal of Forest Science 2, 97-106.
Nguyen, V. Q., Pham, V. D., Vu, M., Le, V. C, Nguyen, V. H., & Nguyen, H. H. (2025). Mechanisms for maintaining the diversity of woody plants in an Evergreen Broadleaved Forest on Con Dao Archipelago, Southern Vietnam. Biology Bulletin of The Russian Academy of Sciences 52, 58. https://doi.org/10.1134/S1062359024611479.
Phan, M. X. (2019). Tree species diversity in tropical evergreen moist closed forest of Binh Chau - Phuoc Buu natural reserve in Ba Ria - Vung Tau province (Unpublished doctoral dissertation). Nong Lam University, Ho Chi Minh City, Vietnam.
Pielou, E. C. (1975). Ecological diversity. London, UK: Wiley-Interscience.
Richards, P. W. (1996). The tropical rain forest: An ecological study (2nd ed.). Cambridge, UK: Cambridge University Press.
Shannon, C. E., & Wiener, W. (1963). The mathematical theory of communication. Illinois, USA: University of Illinois Press.
Simpson, E. H. (1949). Measurement of diversity. Nature 163, 688.
Thai, V. T. (1978). Forest vegetation of Vietnam (from an ecosystem perspective). Ha Noi, Vietnam: Science and Technology Publishing House.
Tran, H. (2002). Timber resources of Vietnam. Ha Noi, Vietnam: Agricultural Publishing House.
Tran, V. C., Nguyen, M. C., & Nguyen, T. M. H. (2024). Tree species diversity and aboveground carbon stock in the average natural broad leaved evergreen forest (TXB) at the Nui Ong nature reserve, Binh Thuan province. Forest and Environment 120, 76-84.
Vo, D. H., & Tran, V. C. (2009). Initial research results on the restoration potential of evergreen broadleaved natural forests after shifting cultivation in the Central Highlands. Retrieved August 12, 2025, from https://vafs.gov.vn/vn/ket-quanghien-cuu-buoc-dau-ve-kha-nang-phuchoi-rung-tu-nhien-la-rong-thuong-xanh-saunuong-ray-o-tay-nguyen/?utm.
Vo, V. C. (2004). Common plant dictionary - Volume 2. Ho Chi Minh City, Vietnam: Science and Technology Publishing House.
Vo, V. C. (2003). Common plant dictionary - Volume 1. Ho Chi Minh City, Vietnam: Science and Technology Publishing House.
Vu, M. (2018). Study on the natural regeneration characteristics of woody species in Dipterocarpaceae-dominated communities in Cat Tien national park, Dong Nai province. Journal of Tropical Science and Technology 15(6), 25-33.
WB (World Bank). (2019). Vietnam - Country forest note. Washington DC, USA: World Bank. Retrieved August 20, 2025, from http://hdl.handle.net/10986/32550.